ภารกิจกู้ภัยในอวกาศไม่สำเร็จ! NASA ปิดภารกิจกล้อง Swift หลังทำงานเกิน 20 ปี เตรียมตกกลับสู่โลก
กล้องที่ออกแบบให้ใช้แค่ 2 ปีแต่ทำงานยาว 2 ทศวรรษ กำลังร่วงลงมาเพราะแรงต้านอากาศ และยานเอกชนที่จะไปดันวงโคจรเกิดหมุนคว้างเสียก่อน
NASA ประกาศยุติภารกิจกล้องโทรทรรศน์อวกาศ Swift อย่างเป็นทางการเมื่อ 23 ตุลาคม 2026 หลังความพยายามกู้ชีพด้วยยานอวกาศของบริษัทเอกชนไม่สำเร็จ และคาดว่ากล้องจะตกกลับเข้าชั้นบรรยากาศโลก “ในอีกไม่กี่สัปดาห์”
Swift ขึ้นสู่วงโคจรตั้งแต่เดือนพฤศจิกายน 2004 มีหน้าที่ศึกษาการระเบิดรังสีแกมมา (GRB) ซึ่งเป็นการระเบิดที่ทรงพลังที่สุดในจักรวาล เดิมออกแบบให้ใช้งานแค่ 2 ปี แต่ทำงานต่อเนื่องมากว่า 20 ปี ข้อมูลของมันถูกใช้ในงานวิจัยที่ตีพิมพ์แล้วราว 7,000 ชิ้น
ปัญหาคือแรงต้านจากชั้นบรรยากาศบาง ๆ ค่อย ๆ ดึงวงโคจรของ Swift ให้ต่ำลง และกล้องไม่มีเครื่องยนต์ที่จะดันตัวเองขึ้นไปได้ ปี 2025 NASA จึงจ้างบริษัท Katalyst Space Technologies จากรัฐแอริโซนา ด้วยสัญญา 30 ล้านดอลลาร์ (ราว 1 พันล้านบาท) ให้สร้างยานกู้ภัย
ยาน LINK ขนาดราวตู้เย็น ถูกออกแบบให้เข้าไปจับ Swift ด้วยแขนกล 3 แขน แล้วดันขึ้นสู่วงโคจรที่สูงขึ้น ซึ่งถ้าสำเร็จจะเป็นครั้งแรกที่ยานเอกชนจับและดันดาวเทียมที่ไม่ได้ออกแบบมาให้ซ่อมในอวกาศ ยานถูกสร้างและส่งขึ้นไปภายในเวลาไม่ถึง 10 เดือน เมื่อ 3 กรกฎาคม
แต่ราว 3 สัปดาห์หลังปล่อย LINK เกิดปัญหาที่ระบบขับเคลื่อนและล้อควบคุมการทรงตัว จนหมุนเร็วผิดปกติ เข้าไปจับ Swift ไม่ได้ ทำได้แค่เข้าไปใกล้ราว 12 ถึง 15 กิโลเมตรแล้วถ่ายรูปไว้ ก่อนที่ LINK เองจะตกกลับสู่โลกเมื่อ 25 กันยายน
“นี่เป็นภารกิจเสี่ยงสูงแต่ผลตอบแทนสูงมาตั้งแต่แรก” ผู้อำนวยการฝ่ายดาราศาสตร์ฟิสิกส์ของ NASA กล่าว และบอกว่า Swift ทิ้งคลังข้อมูลที่จะใช้ค้นพบสิ่งใหม่ไปอีกหลายสิบปี
